Loading...
So với lũ lụt năm 1999 thì bão lụt Ketsana 2009 không gây ngập nước bằng (còn thấp hơn 5 tấc) nhưng bão lại đến cùng lúc lũ lớn nên thiệt hại của đồng bào rất trầm trọng. Chết người, nhà sập, hoa màu tài sản mất trắng. Đặc biệt là Kon Tum, tỉnh phía Bắc Tây Nguyên vốn không hề bị thiệt hại do bão lũ thì lần này lại gánh chịu tai hoạ từ thiên nhiên nhiều nhất.
Nước ngập đến gần trần nhà, ảnh chụp một ngôi nhà tại Plei Kần, Kon Tum. VK
Quyên góp đợt 1 được 99 triệu (xin xem danh sách bên dưới), chúng tôi dự định sẽ chia sẻ 2/3 cho tỉnh Kon Tum và 1/3 cho hai tỉnh Quảng Ngãi và Quảng Nam, nơi tâm bão đi qua.
Chúng tôi lựa chọn đường đi theo quốc lộ 20, ngang qua Bảo Lộc và chùa Phước Huệ để có cơ hội thăm viếng tăng sinh chùa Bát Nhã đang tá túc nơi đây, rồi rẽ qua quốc lộ 27 lên Dak Lắc. Tại Dak Lắc, chúng tôi thảo luận lộ trình với anh em bên báo Tuổi Trẻ, trong đó có anh Thái Bá Dũng, người chụp tấm ảnh trẻ em Kon Tum ăn khoai mì sống gây xúc động cho cả nước. Các anh khuyên nên đến huyện Tu Mơ Rông, nơi thiệt hại nhiều nhất và còn xã bị cô lập, không có xe cơ giới đi vào.
Tại VPĐD báo Tuổi Trẻ tại Tây Nguyên: Nam Đồng, Nguyễn Phan, Thái Bá Dũng.
TU MƠ RÔNG
Trong bài hát quen thuộc thời chiến của Trần Thiện Thanh “Người ở lại Charlie” có một địa danh rất xa lạ người thành phố thời bấy giờ: Tu Mơ Rông. Huyện miền núi này cách thị xã Kon Tum khoảng 80km nằm sát chân núi Ngọc Linh cao nhất miền Nam . Không ngờ hôm nay tôi lại có dịp đặt chân đến vùng đất này.
Vừa ra khỏi huyện Dak Tô (cũng một địa danh trong bài hát trên) cảnh tượng hoang tàn bình địa đã diễn ra hai bên đường. Thật khủng khiếp với những bãi gỗ và đất bùn mênh mông.
Hai bên đường là hoang tàn, bình địa
Tu Mơ Rông có 4 xã phía Tây nằm trong vùng cô lập do cầu sập, giao thông bị gián đoạn. Theo gợi ý của các anh báo TT và cũng trùng hợp với gợi ý của Huyện, chúng tôi chọn xã Dak Sao và xã Dak Na là hai nơi thiệt hại nặng nhưng bị cô lập, ít được đoàn đến viếng.
Đường đi khó khăn cũng bởi cây cầu huyết mạch đã bị lũ cuốn trôi
Cầu bị cuốn trôi, nước chảy siết
Chúng tôi được chính quyền huyện rất nhiệt tình hỗ trợ cho đoàn cứu trợ một chiếc xe hai cầu, cử người đi theo phụ giúp và liên hệ với tiểu đoàn cơ giới quân đội điều xe lội nước PTS đưa chúng tôi qua sông. Cảm giác đứng trên xe bánh xích lao thẳng xuống dòng sông nước cuồn cuộn thật hồi hộp. Ở chỗ nước sâu, chân vịt bung ra và xe bơi qua sông
Xe lội nước
Từ xe lội nước nhìn xuống
Qua khỏi sông, xe hai cầu đi thêm chừng 10km, vượt qua 4 cái ngầm sâu thì bị chắn ngang bởi một ngọn đèo cao đã bị sạt lở. Từ đây, đoàn người bắt đầu đi bộ trên đèo vượt suối, qua những bãi bùn lầy với đá lởm chởm khoảng 4km để đến xã Dak Sao
Những bãi gỗ có lẽ do phá rừng. Tôi không khỏi liên tưởng đến những đại gia ngành gỗ giàu nhất giàu nhì Việt Nam
Cũng có những đoạn đường nhựa còn đi được, gặp đoàn người trong xã Dak Sao đi lãnh gạo cứu trợ về.
Các em bé cứ thầy chụp hình là nhoẻn miệng cười, nhìn đôi dép nhựa to quá khổ chân thật tội nghiệp.
Cô chị mím môi tải bao gạo to sau lưng, chợt tôi thấy nhớ con gái mình
Họ đi nhanh hơn người thành phố chúng tôi, hết đoạn đường bằng lại leo qua đèo dốc sạt lở
Để có thể lội bùn và đá như vậy, tôi đã chuẩn bị hẳn một đôi giày thật tốt nhưng cuối cùng đành phải bỏ giày đi dép nhựa, rồi lại phải trở lại mang đôi giày đã nhúng hẳn trong bùn bởi dép nhựa cũng không đi nổi. Vậy mà các cháu nhỏ ở đây với đôi dép rộng ngoại khổ., vẫn lội bùn hàng 4 ~ 5 tiếng đồng hồ lãnh quà cứu trợ.
Thật ra, chúng tôi vẫn có thể dừng bên kia đèo rồi thông báo ai muốn lãnh hàng cứ trợ phải trèo đèo lội suối đi lãnh. Nhưng thà mình đi có vài người còn hơn cả làng họ phải đi. Cũng như nghe kể câu chuyện phóng viên VTV1 chỉ bước xuống xe hơi, quay phim rồi về...
Có những đoạn đường sạt lở thành dòng suối rất sâu, tưởng không thể nào vượt qua
Qua được bên kia là quá mừng
Ngang qua một đoạn lở núi, nghe anh A Hơn 28 tuổi, chủ tịch xã kể chuyện đau lòng. Sáng hôm đó, mọi người nghe tiếng ầm ầm từ núi như ngày tận thế đến nơi, người đàn ông trong ngôi nhà này đang đi làm "điện nước" vội chạy về nhà, ông ta thấy rõ cả triền núi đang sạt xuống ngôi nhà nhỏ của mình, nơi có vợ và đứa con thân yêu đang nằm ngủ. Ông gào lên kêu vợ con chạy thoát nhưng không kịp. Ngôi nhà bị vùi sâu dưới bùn nước. Phải sau hai ngày cùng dân làng đào bới mới tìm ra xác.
Chúng tôi đứng trên nền nhà cũ, chỉ còn vương vãi vài vật dụng gia đình và những trang sách Đô Rê Môn, một loại truyện tranh nhi đồng.
Sau 4 tiếng đồng hồ thử thách với bùn và đá và lởm chởm cây rừng, chúng tôi cũng đến nơi cần đến là xã Dak Sao. Những đứa trẻ người Sê Đăng sau cơn bão lại toét miệng cười khi được chụp hình
Xã Dak Sao thống kê có 34 trường hợp nhà sập hoàn toàn, chúng tôi tặng mỗi trường hợp 1 triệu, riêng có một nhà có một thiếu niên 16 tuổi bị nước cuốn được thêm 1 triệu, vậy tổng chi ở đây là 35 triệu. Chúng tôi cố tìm thăm người đàn ông đau khổ đã mất vợ con nhưng không thể gặp được bởi ông ta đang ở bệnh viện huyện để chăm sóc người chị bị thương trong bão. Thôi thì đành, không thể gởi lại tiền, chúng tôi hẹn với lòng lần sau đi ngang qua đây sẽ cố tìm cách giúp ông ta ít tiền.
Phát tiền cho các hộ
DAK NA, NIỀM VUI KHÔNG TRỌN
Phát xong 35 phần quà thì đã 4g chiều. Từ Dak Sao vào Dak Na còn khoảng 7km đường đèo bị sạt lở hoàn toàn. Anh A Hơn quả quyết chúng tôi không thể vào Dak Na được bởi phải mất ít nhất 9 tiếng đồng hồ trèo đèo lội suối. Có những đoạn bùn ngập đến bụng, chỉ cần có mưa lớn gây lũ quét là mất mạng. Chúng tôi nhìn nhau ái ngại. Các anh ở Huyện đi cùng cũng ái ngại cho chúng tôi. Một gợi ý chân tình: hay cũng như các đoàn khác, các anh vào đến đây (Dak Sao) là quý hoá lắm rồi. phần tiền của Dak Na các anh có thể gởi lại cán bộ xã sẽ chuyển vào sau.
Chúng tôi hoàn toàn tin tưởng các anh ở Huyện. Tuy nhiên cái khó của chúng tôi là đây không phải tiền túi mà là tiền là của bá tánh, mình nhận tiền với lời hứa sẽ trao tận tay. Giờ không trao được tận tay mà chuyển lại người khác thì thật không giống ai. Nếu đường đi nguy hiểm đến tính mạng thì chắc là thôi, đành ôm tiền về cứu trợ đợt 2 vậy. Khi có đường tốt, trời nắng ráo sẽ trở lại, đến cho được Dak Na. Các anh ở Huyện nói khoảng 1 tháng nữa sẽ thông đường. Vậy là tốn kém chi phí cho một chuyến đi đợt 2, nhưng vẫn phải tuân thủ nguyên tắc trao tận tay. Khi tôi nói ra ý này, các anh ở Huyện rất thông cảm, không phiền hà chi. Trái lại còn rất cảm kích.
Giờ còn bộ đội cõng hàng cứu trợ, còn máy bay thả hàng cứu trợ, chừng vài tháng nữa mới biết cái đói đến như thế nào. Bởi ruộng đồng hoa màu giờ chỉ là bãi đá. Cái đói sẽ rất gay gắt với Dak Na, một tháng nữa chúng tôi trở lại cũng kịp lúc.
Bãi đá thay cho đồng lúa ở Dak Sao, Dak Na còn thiệt hại hơn
Vậy là chúng tôi quyết định ôm phần tiền để dành cho Dak Na quay về. Đường quay về dễ chịu hơn bởi các anh ở xã cho xe máy chở đi một đoạn. Ra tới xe hơi thì trời đã tối hẳn, lại vượt 4 cái ngầm, lại nhảy lên xe lội nước nhắm mắt qua dòng sông chảy siết.
Lại leo lên xe lội nước băng qua dòng sông trong đêm tối
ĐẠI PHONG, ĐẠI LỘC, HỌNG NƯỚC SÔNG VU GIA
Hôm sau chúng tôi theo đường 14 về Đà Nẵng để rồi hôm sau nữa đi Quảng Nam và Quảng Ngãi
Qua sự giới thiệu của anh Tấn Vũ, Chúng tôi đến xã Đại Phong thuộc huyện Đại Lộc Quảng Nam. Ngay khúc quanh sông Vu Gia, nước đổ về phá tan 62 hộ ở đây. Trong đó có 30 hộ đã được di dời. Còn 32 hộ ở lại bị nhà sập tan tành. Đoàn chúng tôi được sự hỗ trợ mạnh mẽ của các anh em Điện Máy Đà Nẵng từ lâu đã trở thành nhóm từ thiện thân thiết: Tăng Nhường, Tuấn Thu Thanh, Thắng Trường sơn, Tuấn Trinh.
Chúng tôi phát cho 32 hộ sập nhà, mỗi hộ 500.000$.
Thôn xóm yên bình ngày nào với nắng chiều bên sông giờ đã tan hoang hết cả.
Gắng bới móc tìm kiếm chút vật dụng gia đình thất lạc trong ngôi nhà sập
“Mẹ quê vất vả trăm chiều”
Mội điều rất áy náy là 30 hộ di dời chỉ là di dời trước đó 2 ngày nên chưa kịp dỡ nhà và mang đồ đạc đi hết. Họ cũng bị mất mát tài sản nhiều nhưng không được đưa vào diện cứu trợ. Nhiều người kêu trời. Ông lão dưới đây cũng không được đồng nào. Nhưng ông không phiền muộn lắm mà chỉ ngừng đào bới để nhắn với chúng tôi: “các chú từ xa tới chịu khó lặn lội tới đây, thật cảm động, quý hoá”. Rất khó, rất khó để có thể cứu trợ bình đẳng được. Chúng tôi đề nghị với xã sẽ ưu tiên 30 hộ di dời khi có đoàn khác đến
BÌNH HẢI, BÌNH SƠN TÂM BÃO
Việc cứu trợ xã Bình Hải huyện Bình Sơn nằm gần nhà máy lọc dầu Dung Quất diễn ra thuận lợi bởi xã đã lên danh sách 42 hộ nhà sập khá minh bạch. Trụ sở xã cũng nằm gần đường nên không có vụ đi bộ quá khó khăn. Chúng tôi tiếp tục phát cho mỗi hộ 500.000 $
Những bà mẹ quê
Nhà sập, chiếc tủ thờ xiêu vẹo
Ở xã này, chúng tôi gặp chuyện không vui khi có một bác thương binh đến khiếu nại. Bác ấy cũng nhận là nhà mình chỉ tốc mái, chưa sập nặng nề như các hộ trong danh sách nhưng bác ấy nói sao Xã không ưu tiên cho diện chính sách, thương binh liệt sĩ ? Xã đã cố công giải thích là chỉ cứu trợ cho hộ bị nhà sập chứ không phải hộ thương binh liệt sĩ nhưng bác ấy cứ mãi hậm hực, bực tức. Đời sao mà buồn.
Đợt cứu trợ này, chúng tôi đã nhận được sự ủng hộ hết sức nhiệt tình của bà con xa gần. Những người không quen biết nhau vẫn tìm cách giúp đỡ nhau. Thật không biết nói cách gì để cảm ơn quý ân nhân đã đóng góp
Sau đây là danh sách đóng tiền trước ngày 15/10/2009 để có số tiền 99 triệu đồng
Lê Thị Phước Lộc - Huỳnh Hùng ( West Columbia, SC - USA ) 1.500 usd # 27.405.000 $
Chị Bích Vân (VA USA ): 300 usd # 5.481.000 $
Chị Phượng (CA - USA ) 100 usd # 1.827.000 $
Chị Kim ( W.Columbia, SC USA ) 50 usd # 913.500 $
Chị.Linh anh Long ( W.Columbia, SC USA ) 100 usd # 1827.000 $
Anh Chương chị Oanh (W.Columbia, SC USA ): 100 usd # 1.827.000 $
Hội Ái hữu W.Columbia, SC USA 100 usd # 1.827.000 $
Cô Lan (bạn Phước Chân - Texas - USA ) 100 usd # 1.827.000 $
Tuyết Anh ( Jacksonville - USA ) 200 usd # 3.654.000 $
Lê Chính Duật - Dịu Hiền ( USA ) 100 usd # 1.827.000 $
Lê Chính Cát ( Canada ) 100 usd # 1.827.000 $
Quỹ Hỗ trợ người nghèo của anh Nguyễn Hải Hiệp (USA) : 600 usd # 10.962.000 $
Khôi Phượng (em anh Hiệp): 500.000 $
Tường Lan - Thái Hân: 1.000.000 $
Lê Thị Phước Duyên - Diễm Trang 700.000 $
Bà Nguyễn Trọng Luân : 200.000 $
Khánh và Tuyết: 500.000 $
Trịnh Văn Tuyền 3.000.000 $
Lê Thị Phước Chân - Dũng Phạm ( Canada ) 100 usd # 1.827.000 4
Nguyễn Trần Phùng - Minh Bạch 4.000.000 $
Phạm Quang Tuấn : 200 AUD # 175.71 USD # 3.220.000 $
Luu Bich Kieu 50 EUR: 1.350.000 $
Nguyễn Việt Thanh - Phương Anh: 2.000.000 $
CSGFC Trần Viết Huân đại diện: 4.000.000 $
Chị Mi Li (bạn Chị Bích Vân VA - USA ) 300 usd # 5.481.000 $
Chị Sương (bạn Chị Bích Vân VA - USA ) 100 usd # 1.827.000 $
Chị Hương (bạn Chị Bích Vân VA - USA ) 50 usd # 913.500 $
Chị Loan (bạn Chị Bích Vân VA - USA ) 100 usd # 1.827.000 $
Chị Quế (bạn Chị Bích Vân VA - USA ) 100 usd # 1.827.000 $
Chị Bình (bạn Chị Bích Vân VA - USA ) 100 usd # 1.827.000 $
Chênh lệch tỉ giá 95.000
Nguyễn Ngọc Phương 900.000 $
Nguyễn Đức Thịnh 100.000 $
Võ Đức Toàn 500.000 $
Nguyễn Thành Thân 201.000 $
---------------------------------------------------
Tổng cộng số tiền đợt 1 đến hết 15/10 là 99 triệu đồng
Tổng chi đợt 1 đến hết ngày 21/10 là 72 triệu đồng
Còn lại 27 triệu đồng dành cho đợt 2 sẽ đi xã Dak Na
Như những lần trước, toàn bộ chi phí chuyến đi không lấy trong số tiền này mà do cá nhân tôi và công ty Sơn Ca tài trợ.
Trên đường đi, chúng tôi liên tục nhận được điện thoại và email của chị Phước Lộc và Phước Chân về đóng góp bổ sung. Thật là quý hoá bởi chúng tôi sẽ phải tổ chức chuyến đi Dak Na ngay khi thông đường. Nghe nói Xã Dak Na có cả làng bị cuốn trôi, rất nhiều người chết và mất nhà, đang đói. Danh sách đóng tiền lần 2 đang dần dần hoàn thiện, chúng tôi sẽ cập nhật trong entry này sớm
Sau đây là sơ kết danh sách đóng góp đợt 2 đến 12h trưa 13/11
Trong danh sách này, chị Phước Lộc đã bù thêm để chuyển từ CAD sang USD, như vậy những vị đóng góp bằng bằng CAD nhưng số tiền Việt thể hiện bên cạnh tương đương với USD. Ngoài ra, các khoản đóng góp bằng ngoại tệ sẽ được quy đổi thành tiền Việt với tỉ giá luôn biến động. Đó là tỉ giá thị trường đang thay đổi hàng ngày, cũng có khi người đổi tiền cao hứng bù tiền thêm để làm tròn nên tỉ giá của từng lần chuyển đổi luôn khác nhau.
Lê Chính Quân (Việt Nam ) 500.000 VND
Lê Thị Phước Lộc - Huỳnh Hùng ( Columbia - USA ) (đợt 2) 500 USD # 9.390.000 VND
Tuấn và Khánh Hương (GĐPT Vạn Hạnh Raleigh, NC, USA) 150 USD # 2.805.000 VND
Nghĩa và Nguyệt (bạn của Duật) 300 USD # 5.610.000 VND
Cô dượng Khuyên & Daniel (Paris) của cu Ti - 100 CAD # 1.870.000 VND
Lê thị Phước Chân - Dũng Phạm (đợt 2) 100 CAD # 1.870.000 VND
Trường (GĐPT Vạn Hạnh Raleigh , NC , USA ) 50 USD # 935.000 VND
Diệp, Mai vàThảo (GĐPT Vạn Hạnh Raleigh, NC, USA) 200 USD # 3.740.000 VND
Dì Chín của anh Chương 100 USD # 1.870.000 VND
Phương Trần (con dì Chín) 100 USD # 1.870.000 VND
Bích Đức & Việt Thy ( Toronto ) bạn Phước Chân 100 CAD # 1.870.000 VND
Cô Kim Ngân ( Toronto ) - 30CAD # 561.000 VND
Bridget Như Đặng ( Toronto ) 50 CAD # 935.000 VND
Raymond Quốc Đặng ( Toronto , Canada ) 50 CAD # 935.000 VND
Khoa và Trâm (GĐPT Vạn Hạnh Raleigh, NC, USA) 100 USD # 1.870.000 VND
Anh chị David Ha ( Lexington , SC , USA ) 100 USD # 1.870.000 VND
Nguyễn Huyền Trang ( Toronto , Canada ) 50 CAD # 935.000 VND
Trịnh Văn Tuyền (đợt 2): 2.000.000 VND
Võ Đức Toàn (đợt 2): 500.000 VND
Phạm Bá Linh: 200.000 VND
Nguyễn Trần Phùng - Minh Bạch (đợt 2): 3.000.000 VND
Phạm Văn Cường: 200.000 VND
Nguyễn Thuỳ Linh ( Sydney ) bạn Phước Chân: 200 AUD # 3.360.000 VND
Lưu Bích Kiều ( Austria ) (đợt 2): 50 EUR # 1.400.000 VND
Lan Nguyen ( Carrollton , TX - USA ) 100 USD # 1.870.000 VND
Allice Luu ( Carrollton , TX - USA ) 200 USD # 3.740.000 VND
Gia đình Hậu Trinh ( Melbourne - Australia ) 100 AUD # 1.700.000 VND
Cam Run Win 50 AUD # 850.000 VND
Tường Lan - Lê Thái Hân (đợt 2) 500.000 VND
Quỹ giúp đỡ người nghèo của Anh Nguyễn Hải Hiệp ( San Diego ) 500USD # 9.500.000 VND
Phượng Khôi (em Anh Hiệp) 1.000.000 VND
Chị Út bán café 369 đường Nguyễn Thị Định Q.2 200.000 VND
Lê An Nhiên 500.000 VND
Hứa Tiến Hùng (Invesco) 5.000.000 VND
Anh Tâm (xe ôm) 100.000 VND
Bà Phan Thị Thanh Sơn 500.000 VND
Kiệt (bảo vệ 261 Nguyễn Văn Trỗi) 200.000 VND
Trích tiền thưởng gameshow_Sơn Ca 960.000 VND
Nuyễn Dương Thanh Hoàng: 100.000 VND
Nguyễn Thanh Phúc: 50.000 VND
Đồng Minh Tuấn: 50.000 VND
Phạm Thảo Khanh: 50.000 VND
Nguyễn Thành Thân (đợt 2): 50.000 VND
Đặng Phương Hoài Tâm: 200.000 VND
Nguyễn Thị Sâm: 100.000 VND
Châu Thị Bích Nga: 300.000 VND
Ngô Đại Nghĩa: 100.000 VND
Chị Loan (bạn Bích Vân VA - USA ) (đợt 2) 200 USD # 3.800.000 VND
Chị Phượng anh Dũng (CA - USA ) (đợt 2) 100 USD # 1.900.000 VND
Chị Bích Vân (VA - USA ) (đợt 2) 100 USD # 1.900.000 VND
bộ máy kế toán của Sơn Ca được huy động để kiểm đếm, cho tiền vào phong bì
CHUYỆN BÊN LỀ
Tôi viết thêm chuyện bên lề kể về chùa Phước Huệ và các tăng sinh Bát Nhã để xưng tụng đức độ bao dung, tâm từ bi rộng lớn không phân biệt của các vị học tăng và thầy Thái Thuận. Tôi tuyệt đối tin tưởng tâm từ bi này sẽ đem lại hoà bình, an lạc cho tất cả cuộc tranh chấp. Tâm từ bi đó đã cảm hoá được tôi, nhìn cuộc đời này tươi đẹp thêm lên rất nhiều. Rất tiếc, dụng ý này vẫn bị nhìn nhận dưới những lăng kính sai biệt khác, vẫn tìm vui nơi sự chia cách, phân biệt. Do đó tôi đành phải rút lại câu chuyện bên lề này…
Văn Khoa
10 - 2009
